Szlaki rowerowe znakowane
„Kosynierów”
Śrem - Łęg - Bystrzek - Olsza - Łężek - Zawory - Jarosławki - Międzybórz - Włościejewki - Brzóstownia - Książ Wlkp.
Kolor szlaku: Zielony. Długość: 24,3 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza i Kolejową. Jedziemy ulicą Nadbrzeżną w dół. Skręcamy w prawo i przejeżdżamy pod mostem 23 Stycznia. Teraz jedziemy wzdłuż Warty aż do ul. Promenada. Czeka nas tutaj ostry podjazd pod górę. Mijamy „Klasztorek” - zabudowania dawnego klasztoru kolejno: franciszkanów, klarysek i jezuitów, a obecnie Zakładu Opiekuńczo - Leczniczego dla kobiet. W ośrodku znajduje się duża barokowa kaplica. Skręcamy w lewo w ul. Mickiewicza i jeszcze raz w lewo w ul. Wiosny Ludów. Teraz droga łagodnie opada. Jedziemy wśród osiedla domków jednorodzinnych. Przed „blokami” skręcamy w lewo, polną drogą wzdłuż wału przeciwpowodziowego docieramy aż do Łęgu. Przy pierwszych zabudowaniach stoi krzyż. Wjeżdżamy na drogę asfaltową i po lewej stronie mijamy XIX wieczny park krajobrazowy z pomnikowymi okazami drzew, w głębi którego widoczny jest eklektyczny dwór przebudowany w 1904 roku. Wyjeżdżamy z Łęgu. Po lewej stronie mamy Zespół Przyrodniczo Krajobrazowy „Łęgi Mechlińskie”. Widoczne w oddali zabudowania to już Bystrzek. Przejeżdżamy przez mostek na strumieniu o tej samej nazwie co wieś i wjeżdżamy do Olszy. Droga asfaltowa skręca w prawo my jedziemy prosto. Teraz czeka nas jazda wśród lasów. Droga miejscami piaszczysta. Dojeżdżamy do wsi Łężek. Przecinamy asfalt i opuszczając wieś wjeżdżamy do lasu. Na jednym z kolejnych skrzyżowań leśnych skręcamy w prawo, chwilę później wyjeżdżamy z lasu, jadąc jego skrajem. Dojeżdżamy do Leśniczówki Zawory i skręcamy w lewo na uczęszczaną szosę Śrem - Książ Wlkp. Przed przystankiem skręcamy w prawo i zaraz w lewo. Wśród zieleni jedziemy wzdłuż jeziora Jarosławskiego. Wjeżdżamy na plażę (latem bezpieczniej jest przeprowadzić rower). Jesteśmy w Ośrodku Wczasowo-Wypoczynkowym „Jarosławki”. Rozpoczyna się tutaj żółty szlak Łącznik „Jarosławski”. Pozostawiamy Ośrodek. Wśród pól i lasów dojeżdżamy do drogi szutrowej. Skręcamy w prawo. Teraz czeka nas podjazd pod górkę. W Jarosławkach skręcamy w lewo. Przy parku krajobrazowym z dworem z XIX wieku szlak żółty odbija w prawo. My jedziemy prosto. Przecinamy linię kolejową. Uwaga na pociąg! Kierujemy się w stronę Międzyborza. We wsi skręcamy w lewo i wjeżdżamy na asfalt. Taka nawierzchnia towarzyszyć nam będzie do samego Książa. Zjeżdżamy w dół i znów pniemy się pod górę. Po chwili jesteśmy we Włościejewkach. Po prawej mijamy późnogotycki kościół NMP Niepokalanie Poczętej. Salowa świątynia wybudowana została na pocz. XVI wieku. Interesująca jest bogato rozczłonkowana fasada zachodnia. W neogotyckim ołtarzu znajduje się XVII wieczny obraz MB z Dzieciątkiem. Ciekawostką jest wmurowany w zewnętrzną ścianę kościoła głaz ze śladami stóp wg legendy Matki Boskiej, która ukazała się sierotce. Znajduje się tu także XIX wieczny dwór otoczony parkiem krajobrazowym z licznymi okazami potężnych drzew - pomników przyrody. W dworze tym mieszkał znany napoleończyk - płk Andrzej Niegolewski. Skręcamy w lewo, przejeżdżamy przez Brzóstownię. Po raz kolejny przekraczamy linię kolejową i wjeżdżamy ponownie na ruchliwą szosę Śrem - Książ Wlkp. Wjeżdżamy do Książa Wielkopolskiego. Mijamy kościół NMP Wniebowziętej i św. Mikołaja wybudowany w 1755 roku i rozbudowany w latach 1948-49. Wjeżdżamy na rynek (pl. Kosynierów) w jego centrum ustawiono pomnik upamiętniający miejsce egzekucji 17 osób rozstrzelanych 20 października 1939 roku. Tutaj kończy się nasza wycieczka. Warto podjechać do mogił powstańców wielkopolskich z 1848 roku.
Łącznik „Jarosławski”
Jarosławki - Feliksowo - Rusocin.
Kolor szlaku: Żółty. Długość: 5,8 km
Szlak rozpoczyna się na placu przy plaży w OSiR Jarosławki. Jedziemy wśród domków letniskowych. Do wsi Jarosławki towarzyszyć nam będzie zielony szlak biegnący do Książa Wlkp. Jedziemy lekko pod górkę, pozostawiając ostatnie zabudowania i wyjeżdżamy wśród pól. Dojeżdżamy do drogi i skręcamy w prawo. Kamienistym podjazdem docieramy do Jarosławek. Teraz skręcamy w lewo. Za parkiem krajobrazowym z dworem z XIX wieku skręcamy w prawo. Pozostawiamy szlak zielony, który biegnie prosto. Dojeżdżamy do linii kolejowej. Uwaga na pociąg! Jadąc dalej mijamy wieś Feliksowo, przecinamy drogę asfaltową. Znaki prowadzą nas już prosto do wsi Rusocin. W centrum wsi spotykamy czarny szlak rowerowy „Polnymi Drogami” łączący Śrem i Dolsk.
„Polnymi Drogami”
Śrem - Grzymisław - Pysząca - Wieszczyczyn - Rusocin - Maliny - Błażejewo - Trąbinek - Dolsk.
Kolor szlaku: Czarny. Długość: 19,7 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza i Kolejową. Stąd wybiegają wszystkie szlaki rowerowe rozpoczynające się w Śremie. Przecinamy ul. Kilińskiego. Jedziemy teraz ulicą Mickiewicza, mijamy po lewej stronie budynek Starostwa Powiatowego w Śremie i skręcamy w prawo w ul. Działyńskiego, a chwilę później w Powstańców Wielkopolskich. Zaraz za dworcem PKS skręcamy w prawo w ul. Zamenhofa. Tutaj jedziemy ścieżką rowerową, aż do ulicy Grunwaldzkiej. Na skrzyżowaniu skręcamy w lewo, ale uwaga! Nie jedziemy drogą lecz ścieżką rowerową! Ścieżka doprowadzi nas aż do ul. Staszica. Mamy przed sobą budynki Odlewni Żeliwa „Śrem”. Ostrożnie wjeżdżamy na drogę i jedziemy prosto ulicą Grunwaldzką. Mijamy odlewnię po lewej stronie. Kończy się asfalt, ok. 150 m. jedziemy szutrem i skręcamy w prawo. Po prawej mijamy krzyż. Zjeżdżamy w dół i kawałek dalej skręcamy po łuku w lewo. Jedziemy teraz wzdłuż Jeziora Grzymisławskiego. Dojeżdżamy do Grzymisławia skręcając w prawo i przy zabudowaniach gospodarczych w lewo. Jesteśmy w centrum małej wioski. Chwilę później opuszczamy wieś. Na jej skraju droga się rozwidla. My jedziemy prosto. Przed nami łąki i pola. Szlak w tym miejscu jest słabo oznaczony więc musimy jechać najbardziej „rozjeżdżoną” drogą. Docieramy do zabudowań i dość ruchliwej drogi asfaltowej. Skręcamy w lewo. Przecinamy linię kolejową i zaraz za nią skręcamy w prawo. Jedziemy w kierunku wsi Pysząca. Zjeżdżamy w dół, przecinamy rzeczkę Pysząca i ponownie wspinamy się pod górę. Dojeżdżamy do drogi asfaltowej i skręcamy w prawo. Ponownie przecinamy tory kolejowe (Uwaga na pociągi!) i zaraz za nimi skręcamy w lewo. Droga dość dziurawa po ok. 300 metrach znacznie się polepsza. Teraz wśród pól mkniemy prosto do Wieszczyczcyna. Dojeżdżamy do kapliczki i skręcamy w prawo. Jesteśmy w Wieszczyczynie. Za skrzyżowaniem po prawej mijamy neorenesansowy kościół św. Rocha wybudowany w 1908 roku i klasycystyczny dwór z XIX wieku otoczony starym parkiem. Przy kościele skręcamy w prawoskos. Po kolejnych 200 metrach droga asfaltowa się kończy. Jedziemy wśród pól, przecinamy strumyk i wjeżdżamy do Rusocina. Czeka nas tutaj podjazd pod górkę. Po prawej mijamy dwór z 1879 roku. Dojeżdżamy do centrum wsi. Na skrzyżowaniu rozpoczyna się żółty szlak łącznikowy prowadzący do Jarosławek. Skręcamy w prawo i po chwili jeszcze raz w prawo. Zaraz za zabudowaniami gospodarczymi po prawej stronie w parku krajobrazowym mieści się XVIII wieczny barokowy dwór. Teraz jedziemy drogą asfaltową w cieniu rosnących po obu stronach drogi akacji. Na rozwidleniu dróg opuszczamy asfalt i skręcamy w prawo w polną drogę. Taka nawierzchnia towarzyszyć nam będzie przez kolejne półtora kilometra drogi. Jadąc wśród pól docieramy do Błażejewa. Zatrzymujemy się przy urokliwym kościółku św. Jakuba z 1676 roku. Wewnątrz znajduje się późnorenesansowy ołtarz główny z ok. 1600 roku z obrazem MB Gostyńskiej. Po przeciwnej stronie przy bramie cmentarnej stoi głaz poświęcony poległym żołnierzom i harcerzom. Skręcamy w prawo i wjeżdżamy na drogę asfaltową. Taka nawierzchnia będzie aż do końca szlaku. Przy miejscu postojowym rozpoczyna się żółty szlak łacznikowy do Włościejewek. Tutaj także spotykamy zielony szlak „Pagórki Dolskie”, który będzie towarzyszył nam aż do punktu widokowego w Dolsku. Po odpoczynku ruszamy dalej. Do punktu widokowego - końca szlaku - pozostało nam pięć kilometrów. Mijamy Kadzyń, Trąbinek i ul. Widokową podjeżdżamy do parkingu u stóp punktu widokowego. Jesteśmy na miejscu.
Łącznik „Do Starych Kościółków”
Włościejewki - Włościejewice - Błażejewo.
Kolor szlaku: Żółty. Długość: 7,8 km.
Szlak rozpoczyna się przy miejscu postojowym w Błażejewie i prowadzi wyłącznie drogą asfaltową. Przy miejscu postojowym spotykamy jeszcze dwa szlaki rowerowe. Zielony „Pagórki Dolskie” oraz czarny „Polnymi Drogami”. Stąd ruszamy w stronę drewnianego kościoła św. Jakuba z 1676 roku. Wewnątrz znajduje się późnorenesansowy ołtarz główny z ok. 1600 roku z obrazem MB Gostyńskiej. Po przeciwnej stronie kościoła, przy bramie cmentarnej, stoi głaz poświęcony poległym żołnierzom i harcerzom. Jedziemy w kierunku Książa Wlkp. Wyjeżdżamy z Błażejewa i jedziemy brzegiem lasu. Taka droga będzie towarzyszyć nam aż do Włościejewek. Mijamy Włościejewice i wjeżdżamy w las. Droga po chwili biegnie znów jego skrajem. Lekki zjazd w dół i jesteśmy w Włościejewkach. Na skrzyżowaniu spotykamy zielony szlak „Kosynierów”. Jadąc prosto tym szlakiem dojedziemy do Książa Wlkp, a skręcając w lewo do Jarosławek i Śremu, a także do późnogotyckiego kościoła NMP Niepokalanie Poczętej we Włościejewkach. Salowa świątynia wybudowana została na pocz. XVI wieku. Interesująca jest bogato rozczłonkowana fasada zachodnia. W neogotyckim ołtarzu znajduje się XVII wieczny obraz MB z Dzieciątkiem. Ciekawostką jest wmurowany w zewnętrzną ścianę kościoła głaz ze śladami stóp wg legendy Matki Boskiej, która ukazała się sierotce. Znajduje się tu także XIX wieczny dwór otoczony parkiem krajobrazowym z licznymi okazami potężnych drzew - pomników przyrody. W dworze tym mieszkał znany napoleończyk - płk Andrzej Niegolewski.
„Łęgi Nadwarciańskie”
Śrem – Mechlin – Dąbrowa – Kotowo – Leśniczówka Zwola – Majdany – Zaniemyśl – Łękno – Doliwiec Leśny – Jeziory Wielkie – Błażejewko – Błażejewo – Bnin.
Kolor szlaku: Czerwony. Długość: 32,3 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza. Przez pierwsze dwa kilometry towarzyszyć nam będzie zielony szlak do Radzewa. Przejeżdżamy ścieżką rowerową przez most na Warcie i jedziemy ul. Piłsudskiego. Jedziemy bardzo ruchliwą drogą wskazane jest więc zachowanie szczególnej ostrożności. Po lewej stronie mijamy park im. Powstańców Wielkopolskich. Przejeżdżamy przez środek wczesnośredniowiecznego grodziska i zbliżamy się do mostu na „kanale ulgi”. Za mostem skręcamy w prawo w kierunku Zaniemyśla, a towarzyszący nam do tej pory szlak zielony biegnie dalej prosto. My jedziemy przez lasek. Przy zabudowaniach skręcamy w prawo w kierunku Mechlina. Na rozwidleniu dróg jedziemy prosto w kierunku leśniczówki. Nawierzchnia drogi zmienia się na drogę gruntową. Mijamy leśniczówkę i wśród łąk i lasów docieramy do brzegu Warty. Jesteśmy na terenie Zespołu Przyrodniczo Krajobrazowego „Łęgi Mechlińskie” Jeszcze kawałek i długą prostą drogą wśród pól docieramy do Mechlina. Skręcamy w prawo w drogę asfaltową, która zaprowadzi nas aż do Dąbrowy. Tutaj ponownie skręcamy w prawo. Nawierzchnia zmienia się na drogę gruntową. Wśród lasów docieramy do zabudowań Kotowa. Mijamy „Biały Gościniec”, miejsce biwaków. W pobliżu Warty znajduje się studnia artezyjska. Dojeżdżamy do czterech potężnych dębów szypułkowych. Teraz czeka nas piaszczysty odcinek drogi pod górę. Leśną drogą docieramy do leśniczówki Zwola. Teraz jedziemy dobrze utrzymaną drogą żużlową. Docieramy do drogi asfaltowej. Tutaj zaczynają się pierwsze zabudowania wsi Zwola. Teraz drogą asfaltową docieramy do Majdan. Skręcamy w lewo i jesteśmy na drodze prowadzącej do Zaniemyśla. Aleją akacjową docieramy do Zaniemyśla. Przy ośrodkach wypoczynkowych jedziemy w lewo w kierunku jeziora. Jedziemy ścieżką wzdłuż brzegu jeziora. Na jeziorze widoczna wyspa Edwarda z domkiem w stylu szwajcarskim zbudowanym przez Edwarda Raczyńskiego w 1819 roku. Przy przeprawie promowej na wyspę skręcamy w prawo. Niestety, musimy zejść z roweru i poprowadzić go pod górę. Ponownie wjeżdżamy na drogę asfaltową skręcając w lewo. Przy neogotyckim kościele św. Wawrzyńca z 1840-43 roku. Znajduje się klasycystyczny grobowiec Edwarda Raczyńskiego. Ciekawostką jest że grobowiec zdobi posąg Hygiei – bogini zdrowia, o rysach żony E. Raczyńskiego. W centralnym miejscu placu znajduje się pomnik poświęcony pamięci powstańców wielkopolskich. Wjeżdżamy na ul. Poznańską, robi się tutaj dość tłoczno. Uwaga na samochody! Po prawej mijamy plac Berwińskiego z pomnikiem poświęconym temu poecie, pisarzowi i działaczowi narodowemu. Nieco dalej mijamy stację kolejki wąskotorowej Zaniemyśl – Środa Wielkopolska. Wjeżdżamy do Łękna. Mijamy szkołę podstawową i eklektyczny dwór z XIX wieku. Za zabudowaniami folwarcznymi skręcamy w lewo. Polna droga kończy się i wjeżdżamy do lasu zbliżając się do jez. Małe Jeziory. Objeżdżamy łukiem jezioro i docieramy do potężnego dębu zwanego „Dziadziusiem” Cały czas droga prowadzi lasem wzdłuż jez. Wielkie Jeziory. Docieramy do Drogi asfaltowej. Taka nawierzchnia będzie już do końca naszej wycieczki. Przez Błażejewko i Błażejewo leżące nad jeziorem Bnińskim docieramy do Bnina. Szlak dobija do drogi Śrem – Poznań. Tutaj spotykamy szlak rowerowy: „Pierścień dookoła Poznania”. Jadąc nim prosto dotrzemy przez Radzewo do Rogalina, a skręcając w prawo m.in. do zamku w Kórniku.
„Do Poznania”
Śrem - Zbrudzewo - Niesłabin - Orkowo - Czmoniec - Radzewo.
Kolor szlaku: Zielony. Długość: 19,5 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza. Przez pierwsze dwa kilometry towarzyszyć nam będzie czerwony szlak do Bnina. Przejeżdżamy ścieżką rowerową przez most na Warcie i jedziemy ul. Piłsudskiego. Jedziemy bardzo ruchliwą drogą wskazane jest więc zachowanie szczególnej ostrożności. Po lewej stronie mijamy park im. Powstańców Wielkopolskich. Przejeżdżamy przez środek wczesnośredniowiecznego grodziska i zbliżamy się do mostu na kanale ulgi. Za mostem szlak czerwony skręca w prawo w kierunku Zaniemyśla. My jedziemy jeszcze ok. 300 metrów prosto. Uwaga na samochody! Zgodnie ze znakami skręcamy w lewo w nadwarciańskie łąki. Jedziemy polną drogą pomiędzy polami z prawej i łąkami z lewej. Wzdłuż wysokiej grobli docieramy do wsi Zbrudzewo. Zgodnie ze znakami w centrum wsi skręcamy w lewo. Docieramy do skraju lasu. Skręcamy ponownie w lewo i teraz jedziemy wzdłuż lasu. Po pewnym czasie las się kończy. My jedziemy dalej prosto. Szlak znów wiedzie nas łęgami nadwarciańskimi. Niestety łatwo się tutaj pogubić ze względu na brak możliwości oznaczenia szlaku. Dobrze rozglądając się widać na pojedynczych drzewach znaczki szlaku, które nas prowadzą. Skręcamy w prawo. Po chwili przejeżdżamy obok takiego właśnie drzewa i kierujemy swój wzrok w lewoskos. Widoczne jest tam kolejne drzewo z bielejącym znaczkiem. Dojeżdżamy do skrzyżowania i skręcamy w lewo. Przed nami widać już ścianę lasu. Ale zanim do niego wjedziemy czeka nas mała przeprawa. Przez szeroki rów zalany wodą przerzucony jest tylko słup betonowy służący jako kładka. Ciężko przejść z rowerem. Wjeżdżamy w las. Droga kręta mijamy starorzecza Warty. Dojeżdżamy do Niesłabina. Dziurawa polna droga gwałtownie zmienia się na asfalt. Mijamy centrum wsi i dojeżdżamy do drogi Śrem - Rogalin. Skręcamy w lewo. Długa prosta asfaltowa droga zaprowadzi nas aż do Czmońca. Przed wsią skręcamy w prawo i wjeżdżamy w las. Przy zabudowaniach przejeżdżamy przez mostek na głębokim rowie i skręcamy w lewo jeszcze raz przecinając rów. Teraz zgodnie ze znakami stosunkowo prosta droga poprowadzi nas przez pola i lasy aż do Radzewa. Wjeżdżamy do wsi i skręcamy w lewo. Po ok. 200 metrach dojeżdżamy do skrzyżowania dróg. Tutaj spotykamy szlak rowerowy: „Pierścień dookoła Poznania”. Jadąc nim w prawo dotrzemy do Kórnika. Jadąc prosto razem z naszym szlakiem dojedziemy do Rogalina. Jedziemy prosto. Po ok. 100 metrach przy OSP Radzewo kończy się nasz szlak.
„Konwaliowy”
Śrem - Psarskie - Góra - Jaszkowo - Tworzykowo - L. Krajkowo - Krajkowo - Jaszkowo - Góra - Psarskie - Śrem.
Kolor szlaku: Niebieski. Długość: 24,2 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza i Kolejową. W tym samym kierunku biegnie jeszcze szlak żółty i czerwony. Jedziemy ul. Kolejową. Po ok. 50 metrach towarzyszące nam szlaki skręcają w lewo. Jedziemy z górki, ale zaraz zaczyna się podjazd pod „Górę Psarską” dającą się we znaki. Ulicą Zachodnią dojeżdżamy do ul. Platanowej. Skręcając w prawo dojedziemy do XVIII wiecznego parku krajobrazowego z okazałymi dębami, w którym znajduje się neogotycki pałac z pocz. XIX w. Godna uwagi jest również aleja klonowo - platanowa, którą przecinamy. Jedziemy prosto asfaltową drogą. Przed nami rośnie już 320 metrowy maszt. Mijamy maszt radiowo - telewizyjny i wjeżdżamy do niewielkiej wsi Góra. Po lewej stronie mijamy krzyż z 1752 roku uważany za jeden z najstarszych zachowanych przydrożnych krzyży drewnianych. Po przeciwnej stronie w XVIII wiecznym parku z okazałymi dębami dwór z końca XVIII wieku. Zostawiamy wieś za sobą. Wśród pól docieramy do Jaszkowa. Po prawej stronie mijamy park z początku XX wieku. W parku znajduje się pałac powstały w tym samym okresie co park. Tuż obok znajduje się brama do znanego Centrum Hippiki Jaszkowo - ośrodka rekreacji, edukacji i sportów jeździeckich. Kończy się asfalt, jeszcze przez jakiś czas droga będzie utwardzona. Dojeżdżamy do późnogotyckiego kościoła św. Barbary. Jednonawowa świątynia zbudowana została w XV wieku. W plebani mieści się Izba Pamięci poświęcona Edmundowi Bojanowskiemu. Ruszamy dalej. Po pewnym czasie wjeżdżamy do lasu. Teraz droga staje się bardzo uciążliwa dla rowerzystów. Nawierzchnia drogi to sypki piach. Ciężko się jedzie, a miejscami trzeba zsiąść i poprowadzić rower. Teraz długi odcinek drogi jedziemy prosto. Jesteśmy w Rogalińskim Parku Krajobrazowym. Ok. 5,5 km od Jaszkowa skręcamy zgodnie ze znakami szlaku w prawo. Spotykamy tutaj czerwony szlak pieszy. Dojeżdżamy do niewielkiego parkingu Jesteśmy w rezerwacie „Krajkowo”. Rezerwat utworzony został dla ochrony krajobrazu łęgów nadwarciańskich i starorzeczy. Wyróżniamy tutaj trzy zbiorowiska roślinne: wilgotną łąkę, łęg jesionowo-wiązowy i las mieszany świeży. Rezerwat chroni także ptactwo. Naliczono tutaj ok. 120 gatunków. Spotkać można między innymi czaple siwe i bociany czarne. Skręcamy w lewo. Kończy się las i dojeżdżamy do skrzyżowania. Kierujemy się prosto do zabudowań Folwarku Krajkowo. Mijamy leśniczówkę, przy której w cieniu okazałych lip stoi kapliczka. Teraz droga poprowadzi nas prosto do Krajkowa. Wjeżdżamy na chwilę do lasu. Po jego opuszczeniu po prawej stronie mamy zabudowania „Podkowy Leśnej”. Można tutaj podobnie jak w Jaszkowie pojeździć na koniu, ale także posilić się przed dalszą drogą. Dojeżdżamy do Krajkowa. Po prawej stronie mijamy krzyż. Skręcamy w lewo. Po chwili ponownie skręcamy w lewo i polną drogą wzdłuż alei czereśniowej opuszczamy wieś. Jedziemy w kierunku lasu. Na krzyżówce w lesie skręcamy w prawo, a po chwili w lewo. Przed nami prosta droga. Tak będzie aż do Jaszkowa. Jedziemy cały czas lasem. Po lewej mijamy leśniczówkę Jaszkowo. Las rzednie. Jedziemy asfaltową drogą. Wyjeżdżamy na skrzyżowaniu dróg w Jaszkowie. Teraz możemy wrócić znaną nam już trasą przez Górę i Psarskie do Śremu lub wybrać wariant dłuższy i pokierować się szlakiem żółtym do Przylepek, a stąd przez Manieczki i Gaj wrócić do Śremu.
Łącznik „Kasztanowy”
Jaszkowo - Ludwikowo - Przylepki.
Kolor szlaku: Żółty. Długość 3,3 km.
Ten krótki szlak łączy szlaki „Konwaliowy” i „Śladami Józefa Wybickiego”. Rozpoczyna się na skrzyżowaniu dróg w Jaszkowie. Za sobą zostawiamy park z początku XX wieku, w którym znajduje się pałac powstały w tym samym okresie. Tuż obok możemy przez szeroką bramę wjechać do znanego Centrum Hippiki Jaszkowo, ośrodka rekreacji, edukacji i sportów jeździeckich. Mijamy sklep i wyjeżdżamy ze wsi. Mijamy wieś Ludwikowo. Prostą drogą wśród okazałych kasztanowców szlak prowadzi nas do Przylepek.
„Śladami Józefa Wybickiego”
Śrem – Nochowo – Błociszewo – Wronowo – Gołębin Stary – Gorzyce – Słonin – Czempiń – Sucharzewo - Iłówiec – Grzybno – Brodnica – Przylepki – Manieczki – Gaj – Śrem.
Kolor szlaku: Czerwony. Długość 67,5 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza i Kolejową. Jedziemy ul. Kolejową. W tym samym kierunku biegnie jeszcze szlak niebieski i żółty. Po ok. 50 metrach towarzyszący nam szlak niebieski wiedzie prosto, my natomiast skręcamy w lewo. Ulicą Fabryczną dojeżdżamy do ul Sikorskiego, skręcamy w prawo. Uważajmy na duży ruch samochodów szczególnie przy skręcaniu w ul Grunwaldzką. Na wysokości ul Chełmońskiego szlak rozwidla się tworząc w ten sposób pętlę. Jedziemy prosto ul Grunwaldzką aż do ul. Puchalskiego i skręcamy w prawo by za chwilę skręcić w ul Kopernika. Teraz kończy się droga i jedziemy przy starej żwirowni do ul. Nowowiejskiego. Wjeżdżamy w prawo w ul. Śremską prowadzącą w kierunku Leszna. Zaraz skręcamy w lewo na ścieżkę rowerową. Taka droga poprowadzi nas aż do Nochowa, osławionego przez Długosza z racji „rodzących się” na polach garnków. Przy przystanku autobusowym ścieżka rowerowa kończy się i musimy wjechać na drogę. Trzeba zachować szczególna ostrożność ze względu na duży ruch na drodze. Przy ostatnich zabudowaniach Nochowa szlaki rozchodzą się. Żółty biegnie w lewo, a czerwony którym jedziemy skręca w prawo. Polna droga wiedzie aż do lasu. Po drodze mijamy pozostałości drewnianego wiatraka. Polna droga porośnięta wierzbami prowadzi nas do lasu. Przy jednej z leśnych krzyżówek znajduje się miejsce postojowe. Kończy się las, mijamy leśniczówkę i po chwili dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Skręcamy w lewo i wśród okazałych drzew uznanych za pomniki przyrody docieramy do Błociszewa. Przy Szachulcowym kościele św. Michała wybudowanym w I poł. XVIII wieku skręcamy w prawo. Wewnątrz świątyni w ołtarzu głównym z 2 poł XVIII wieku znajduje się obraz MB z Dzieciątkiem. Naprzeciw kościoła znajduje się park krajobrazowy z przełomu XVIII i XIX wieku, a w nim neobarokowy pałac z 1895 roku - obecnie sanatorium reumatologiczne. Na końcu wsi skręcamy w lewo w polną drogę. Pośród rozproszonych zabudowań docieramy do drogi asfaltowej. Taka nawierzchnia towarzyszyć nam będzie przez kilometr. Dojeżdżamy do kolejnego skrzyżowania. Spotykamy tutaj żółty szlak łącznikowy „Najpiękniejszymi Alejami”. Jedziemy prosto pozostawiając asfalt. Droga z początku rozjeżdżona później jest dość mocno zarośnięta. Wśród pól docieramy do kilku zabudowań Wronowa. Pozostawiamy wieś za sobą. Dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Skręcamy w prawo, przed nami widać już zabudowania wsi Gołębin Stary. Mijamy dom kultury z drewnianymi rzeźbami dudziarzy. Przystajemy przy drewnianym kościele Wniebowzięcia NMP z 1670 roku. Na rozwidleniu dróg skręcamy w prawo. Jadąc aleją dębową mijamy budynek szkolny z tablicą poświęconą Florianowi Marciniakowi. Wśród pól docieramy do Gorzyc. Spotykamy tutaj pomnik – głaz z tablicą w kształcie krzyża harcerskiego upamiętniający miejsce w którym urodził się twórca Szarych Szeregów Florian Marciniak. Na końcu wsi kończy się asfalt. Droga biegnie znów wśród pól. Dojeżdżamy do Słonina. Znów pod kołami bicykla mamy asfalt. Taka droga poprowadzi nas aż do Czempinia. Przejeżdżamy przez tory kolejowe i kawałek dalej mijamy po lewej dworzec PKP. Przy Urzędzie Gminy skręcamy w prawo. Teraz droga staje się dość ruchliwa. Mijamy rynek i neoromański kościół Michała Archanioła z XIX w, a także troszkę dalej barokowy pałac Szołdrskich z XVIII wieku. Na skrzyżowaniu opuszczamy główną drogę by chwilę później wyjechać z Czempinia. Polną drogą wjeżdżamy do lasu. Czeka nas tutaj piękny odcinek drogi wśród bujnej zieleni. Kiedy kończy się las dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Skręcamy w lewo, pozostawiając z boku zabudowania Sucharzewa. Jedziemy w kierunku wsi Iłówiec. Przy krzyżu szlak skręca w prawo w aleję kasztanowców. Jedziemy jednak do wsi aby przystanąć chwilkę przy klasycystycznym kościele św. Andrzeja z 1841 roku. Warto również zajrzeć do wnętrza. Znajduje się tam w ołtarzu głównym gotycka rzeźba Matki Bożej z Dzieciątkiem z 1400 roku. Jest tutaj także eklektyczny dwór z dużym parkiem krajobrazowym. Wracamy na szlak. Aleja kasztanowców prowadzi nas aż do lasu. Po chwili dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Skręcamy w prawo i docieramy do Grzybna. W centrum wsi w dużym parku krajobrazowym mieści się dwór z 1920 roku, budynek obecnego Zespołu Szkół Rolniczych. Na końcu wsi skręcamy w prawo. Teraz czeka nas długi odcinek prostej asfaltowej drogi. Zgodnie ze znakami w lesie skręcamy w lewo. Dojeżdżamy do Brodnicy. Skręcamy w prawo i docieramy do kościoła św. Katarzyny. Neogotycka świątynia wzniesiona została w 1870 roku. Znajdują się tutaj epitafia Chłapowskich, Moraczewskich i Mańkowskich. Wysmukła wieża kościoła góruje nad całą okolicą. Przy kościele znajduje się pusty grób Józefa Wybickiego. Jego prochy przeniesiono do kościoła św. Wojciecha w Poznaniu w 1923 roku. Tuż za kościołem znajduje się eklektyczny dwór z 1890 roku, do którego prowadzi aleja złożona z kasztanowców i lip. Przy kościele na przystanku PKS spotykamy żółty szlak łącznikowy „Najpiękniejszymi Alejami”. Jedziemy prosto zjeżdżając z głównej drogi by dojechać do Przylepek. Dojeżdżamy do żółtego szlaku łącznikowego „Kasztanowego” i skręcamy w prawo. Przed dworem otoczonym parkiem krajobrazowym skręcamy w prawo i zaraz w lewo. Po chwili kończy się asfalt. Wśród pól dojeżdżamy do cmentarza, to znak że jesteśmy w Manieczkach. Szlak przecina szosę Śrem – Mosina (Uwaga na samochody!) oraz linię kolejową. My jednak skręcamy w lewo i jedziemy obejrzeć dworek z 1894 roku w którym znajduje się muzeum poświęcone J. Wybickiemu. Jeszcze spacer po parku i ruszamy dalej. Wracamy na szlak. Zgodnie ze znakami przez las docieramy do Gaju. Wjeżdżamy w lewo na drogę Śrem – Kościan i ul. Chełmońskiego wjeżdżamy do Śremu. Skręcamy w lewo w ul. Grunwaldzką i ulicą Sikorskiego i Fabryczną wracamy do początku szlaku.
Łącznik „Najpiękniejszymi alejami”
Brodnica - Piotrowo - Chaławy - Rakówka - Donatowo.
Kolor szlaku: Żółty. Długość: 8 km.
Szlak rozpoczyna się w Brodnicy na przystanku PKS przy kościele. Neogotycki kościół wybudowano w 1863-70 roku. Znajdują się tutaj epitafia Chłapowskich, Moraczewskich i Mańkowskich. Wysmukła wieża kościoła góruje nad całą okolicą. Przy kościele znajduje się pusty grób Józefa Wybickiego. Jego prochy przeniesiono do kościoła św. Wojciecha w Poznaniu w 1923 roku. Tuż za kościołem znajduje się eklektyczny dwór z 1890 roku, do którego prowadzi aleja złożona z kasztanowców i lip. Ruszamy drogą w stronę Grabianowa i Śremu. Przed cmentarzem skręcamy w prawo. Prosta droga asfaltowa wśród dorodnych topoli prowadzi nas aż do Piotrowa. Mijamy budynki gospodarcze folwarku i za nimi po prawej stronie w parku dwór z poł. XVIII wieku. Pozostawiamy Piotrowo. Piękna szczególnie latem aleja lipowa prowadzi nas do Chaław. Przecinamy ruchliwą szosę Śrem - Czempiń i linię kolejową. Zmienia się nawierzchnia. Jedziemy drogą brukową i polną wśród pięknej alei. Mijamy Rakówkę. Wjeżdżamy na asfalt. Po chwili przy kapliczce na skrzyżowaniu skręcamy w prawo i kawałek dalej w lewo. Teraz pozostało 200 metrów i na skrzyżowaniu drogi prowadzącej do Krzyżanowa spotykamy ponownie czerwony szlak rowerowy „Śladami Józefa Wybickiego”.
„Księdza Piotra Wawrzyniaka”
Śrem - Nochówko - Pełczyn - Gawrony - Wirginowo - Bodzyniewo - Mełpin - Mórka - Jelenczewo - Dalewo - Las Błociszewski - Wyrzeka - Marszewo - Nochowo - Śrem.
Kolor szlaku: Żółty. Długość 38 km.
Szlak rozpoczyna się w Śremie przy skrzyżowaniu ul. Kilińskiego z Mickiewicza i Kolejową. Jedziemy ul. Kolejową. W tym samym kierunku biegnie jeszcze szlak niebieski i czerwony. Po ok. 50 metrach towarzyszący nam szlak niebieski wiedzie prosto, my natomiast skręcamy w lewo. Ulicą Farbryczną dojeżdżamy do ul. Sikorskiego i skręcamy w prawo. Uważajmy na duży ruch samochodów szczególnie przy skręcaniu w ul. Grunwaldzką. Jedziemy nią aż do ul. Puchalskiego i skręcamy w prawo by za chwilę skręcić w ul. Kopernika. Teraz kończy się droga i jedziemy przy starej żwirowni do ul. Nowowiejskiego. Wjeżdżamy w prawo w ul. Śremską prowadzącą w kierunku Leszna. I zaraz skręcamy w lewo na ścieżkę rowerową. Chwilę później szlak rozwidla się. Skręcamy w lewo w kierunku wsi Nochówko. W Nochówku opuszczamy na chwilę drogę asfaltową. Jedziemy prosto brukiem, lecz po 100 metrach ponownie mamy asfalt. Mijamy Pełczyn i wjeżdżamy do Gawron. Przy krzyżu skręcamy w prawo. Teraz wjeżdżamy w polną drogę. Rozpoczyna się asfalt. To znak, że wjechaliśmy do Bodzyniewa. Na skrzyżowaniu dróg skręcamy w lewo. Jesteśmy teraz w centrum wsi. Dojeżdżamy do kolejnego skrzyżowania i skręcamy w prawoskos. Znów mamy polną drogę. Zjeżdżamy w dół, przecinamy strumień i znów pniemy się pod górę. Dojeżdzamy do drogi asfaltowej i skręcamy w lewo. Przed nami zabudowania Mełpina. Na końcu wsi skręcamy w prawo w aleję potężnych dębów. Droga biegnie w dół i pod górę. Przy krzyżu spotykamy czerwony szlak rowerowy. Chwilę później dojeżdżamy do Mórki. W centrum wsi po prawej stronie mijamy szachulcowy kościół NMP Wniebowziętej zbudowany pod koniec XVI wieku. Opuszczamy wieś i podążamy w kierunku Dalewa. Przy sklepie czerwony szlak rowerowy odbija w lewo. Proponuję zboczyć z naszego żółtego szlaku i pokierować się kawałek szlakiem czerwonym w kierunku kościoła doskonale zamaskowanego okazałymi drzewami. Kościół św. Wojciecha w Dalewie został zbudowany w I połowie XIV wieku. Na ścianie szczytowej umieszczona została tablica poświęcona ks. Piotrowi Wawrzyniakowi. Ten znany społecznik właśnie tutaj odprawił swoja pierwszą mszę po święceniach kapłańskich. We wnętrzu kościoła barokowy ołtarz główny z obrazem „Adoracja MB z Dzieciątkiem” z 1687 roku. Warto również zwrócić uwagę na późnorenesansową ambonę z początku XVII wieku. Wracamy na szlak. Dojeżdżamy do ruchliwej drogi Śrem - Leszno. Skręcamy w prawo i za cmentarzem w lewo. Polna droga prowadzi nas w kierunku lasu. Jedziemy leśną drogą za znakami szlaku na jednej z leśnych krzyżówek skręcamy w prawo i chwilę później przystajemy przy drewnianej kapliczce z początku XX wieku. Droga wiedzie jeszcze lasem, który wkrótce ustępuje. Polna droga porośnięta wierzbami prowadzi do Wyrzeki. Dojeżdżamy do szosy Śrem - Leszno. Jeśli skręcimy w prawo dojedziemy do domu, w którym urodził się ksiądz Piotr Wawrzyniak. Na szczytowej ścianie budynku umieszczono tablicę poświęconą temu wydarzeniu. Przecinamy drogę i jeszcze jakiś czas jedziemy drogą asfaltową. W drodze do Marszewa nawierzchnia zmienia się na szutr. W Marszewie skręcamy w kierunku Nochowa. Dojeżdżamy do zabudowań. Rozpoczyna się droga asfaltowa. Ponownie dojeżdżamy do drogi Śrem - Leszno. Skręcamy w prawo. Uwaga na samochody! Przy przystanku autobusowym zjeżdżamy na ścieżkę rowerową. Opuszczamy Nochowo i dojeżdżamy do miejsca, w którym szlak się rozwidla. Wracamy ponownie znanym nam już szlakiem do ul. Grunwaldzkiej. Jeśli chcemy obejrzeć pomnik ks. Piotra Wawrzyniaka skręcamy w prawo w stronę kościoła. Na skrzyżowaniu z ul. Kilińskiego skręcamy w prawo. Przed nami kościół i pomnik. My wracamy jednak ul. Grunwaldzką, Sikorskiego i Fabryczną do początku szlaku.
„Pagórki Dolskie”
Dolsk - Ostrowieczko - Ostrowieczno - Brześnica - Lipówka - Błażejewo - Trąbinek - Dolsk.
Kolor szlaku: Zielony. Długość: 18,1 km.
Szlak rozpoczyna się w Dolsku na parkingu przy wejściu na punkt widokowy. Warto wejść, lub wjechać rowerem na szczyt wysokiego wzniesienia (113,8 m n.p.m.). Z jego wierzchołka rozciąga się piękny widok na wysokie wzgórza morenowe, które będziemy pokonywać. Ruszamy z parkingu, przez pierwszy kilometr towarzyszyć nam będzie czarny szlak do Śremu. Przed zabudowaniami Trąbinka skręcamy w prawo w polną drogę. Zjeżdżamy w dół w stronę stawów, by za chwilę piąć się w kierunku lasu ponownie pod górę. Taka będzie cała trasa. Pokonywać będziemy kolejne wzgórza. Droga na podjeździe nieprzyjazna dla dwóch kółek - piach. Wyjeżdżamy z lasu i znów mamy przyjemny dla rowerzysty zjazd w dół. Niestety na dole okazuje się, że ponownie czeka nas wjazd pod górę i w dodatku po brukowanej polnymi kamieniami drodze. Wspinać się jednak warto, bo ze szczytu rozciąga się piękny widok na okolicę. Jesteśmy w Ostrowieczku. Rozpoczyna się asfalt, który chwalimy po ciężkim podjeździe. Mijamy zabudowania folwarczne i pośrodku nich klasycystyczny dwór z XIX wieku. Przy bramie prowadzącej do folwarku skręcamy w prawo i zaraz w lewo w kierunku Ostrowieczna. Za ostatnimi zabudowaniami możemy po lewej stronie podziwiać piękny widok na jezioro Ostrowieczno. Jedziemy asfaltem. Droga ponownie opada i pnie się pod górkę. Wjeżdżamy do centrum Ostrowieczna i skręcamy w prawo. Jedziemy przez wieś i zaraz za ostatnimi zabudowaniami skręcamy w lewo. Przed nami kolejny podjazd po bruku, ale nagrodzeni zostaniemy wspaniałym widokiem. Na wierzchołku droga rozwidla się. Skręcamy w prawoskos. Polecam w tym miejscu obrócić się za siebie. Jedziemy skrajem lasu a po chwili wjeżdżamy do niego. Około 1,5 km dalej warto skręcić na jednej z krzyżówek leśnych w lewo i odjechać od szlaku 250 metrów. Znajduje się tutaj jeden z większych głazów narzutowych w Wielkopolsce. By go zauważyć trzeba się jednak dobrze rozglądać, bo z ziemi wystaje tylko jego wierzchołek, a poza tym porośnięty jest soczyście zielonym mchem, który doskonale maskuje poszukiwany przez nas kamień. Wracamy na szlak. Lasem jedziemy jeszcze kilkaset metrów. Wyjeżdżamy z niego. Teraz droga biegnie wśród pól. Przy krzyżu przecinamy polną drogę jadąc prosto. Teraz jedziemy aleją czereśniową. Rozpoczynający się bruk oznacza, że dojeżdżamy do Brześnicy. Skręcamy w lewo. Kolejne 2,5 kilometra to męka dla rowerzysty! Cały czas nierówny bruk. Ratujemy się jadąc gdzie to możliwe poboczem. Jedziemy w dół aż do skraju lasu. Niestety w lesie mamy znów pod górę. Ale kolejne wzniesienie nie męczy nas już tak strasznie. Po 200 metrach jazdy lasem, po prawej stronie tuż przy drodze leży kolejny z wielkich głazów, zamaskowany podobnie jak jego poprzednik. Droga w lesie wiedzie początkowo pod górę, ale później jest już płaska. Ucieszymy się znów wyjeżdżając z lasu, bo czeka nas kolejny zjazd. Mkniemy obok okazałej topoli czarnej (po prawej stronie). Na skrzyżowaniu dróg skręcamy w lewo. Droga wiedzie brukiem łagodnie pod górę. Przejeżdżamy przez Lipówkę i za ostatnimi zabudowaniami skręcamy w prawo. Po kilkuset metrach skręcamy ponownie w prawo. Przed nami po lewej widzimy największe wzniesienie tej okolicy. Czarna Góra ma 140 m. n.p.m. Jedziemy dość mocno zarośniętą polną drogą. Wjeżdżamy w las, wokół nas zaczyna tworzyć się wąwóz. Zjeżdżamy w dół. W pewnym momencie droga się kończy i musimy przeprowadzić rower przez wąskie, zarośnięte i piaszczyste gardło wąwozu. Po chwili mamy już ponownie drogę. Teraz jadąc za znakami szlaku dojedziemy aż do Błażejewa. Krótki odpoczynek na ławeczkach miejsca postojowego w Błażejewie. Tutaj rozpoczyna się żółty szlak łącznikowy prowadzący do Włościejewek oraz czarny szlak biegnący w prawo do Śremu, a w lewo do punktu widokowego w Dolsku. Już stąd widać po prawej stronie drewniany kościół św. Jakuba z 1676 roku. Wewnątrz znajduje się późnorenesansowy ołtarz główny z ok. 1600 roku z obrazem MB Gostyńskiej. Po przeciwnej stronie przy bramie cmentarnej stoi głaz poświęcony poległym żołnierzom i harcerzom. Skręcamy w lewo i wjeżdżamy na drogę asfaltową. Taka nawierzchnia będzie aż do końca szlaku. Do punktu widokowego - końca szlaku - pozostało nam pięć kilometrów. Mijamy Kadzyń, Trąbinek i ul. Widokową podjeżdżamy do parkingu u stóp punktu widokowego. Jesteśmy na miejscu.
„Dziesięciu Jezior”
Dolsk - Podrzekta - Miranowo - Cichowo - Mościszki - Dalewo - Mórka - Lubiatówko - Dolsk.
Kolor szlaku: Czerwony. Długość: 28,6 km.
Szlak rozpoczyna się w Dolsku na parkingu przy wejściu na punkt widokowy. Warto wejść, lub wjechać rowerem na szczyt wysokiego wzniesienia (113,8 m n.p.m.). Z jego wierzchołka rozciąga się piękny widok na wysokie wzgórza morenowe. Ruszamy, do leśniczówki Miranowo towarzyszyć nam będzie niebieski szlak rowerowy do Krzywinia. Dojeżdżamy do ruchliwej szosy Śrem - Gostyń. Skręcamy w lewo. Wskazane jest zachowanie ostrożności. Za stacją benzynową mijamy drewniany kościół św. Ducha z 1618 roku. Wjeżdżamy na rynek w Dolsku - miasta lokowanego na prawie średzkim w 1359 roku. Od XIII wieku do 1798 roku Dolsk był własnością biskupów poznańskich i ich letnią rezydencją. Na rynku (plac Wyzwolenia) znajduje się głaz z tablicą poświęconą Bohaterom Ziemi Dolskiej. W zachodniej pierzei rynku ratusz - siedziba władz miejskich. Jedziemy ul. Kościelną. Przed nami wyłania się późnogotycki kościół św. Michała z ok. 1460 roku. Halowa, trójnawowa świątynia otoczona murem z barokową bramą, leży nad brzegiem jez. Dolskiego Wielkiego. Przy kościele murowana dzwonnica z końca XVIII wieku. Wewnątrz późnorenesansowy ołtarz z ok. 1627 roku z obrazem „Koronacja Matki Boskiej”. Po przeciwnej stronie ul. Kościelnej stoi odnowiona późnobarokowa plebania nakryta dachem mansardowym z lukarnami. Szlak skręca jednak wcześniej w lewo w ul. Pocztową. Następnie skręcamy w prawo w ul. Rolną. Mijamy odrestaurowany dwór z 1909 roku. Droga biegnie pod górę. Po prawej stronie na wzgórzu widoczny kościół św. Wawrzyńca z 1685 roku. Warto wjechać pod kościół, za którym rozciąga się malowniczy widok na jez. Dolskie Wielkie. Kończy się droga asfaltowa. Jedziemy pod górę. Po prawej mijamy domki letniskowe nad jez. Dolskim Wielkim. Przy lesie droga się rozwidla jadąc w prawo dojedziemy do dużej plaży. Szlak prowadzi prosto.Wjeżdżamy w las. Droga miejscami staje się piaszczysta. Po prawej mijamy rezerwat Miranowo chroniący roślinność łąkową i szuwarową. Jadąc zgodnie ze znakami szlaku dojeżdżamy do leśniczówki Miranowo. Rozpoczyna się tutaj żółty szlak łącznikowy pozwalający objechać jez. Dolskie Wielkie i powrócić do Dolska. Zaraz za leśniczówką na skrzyżowaniu szlak żółty odbija w prawo w kierunku leśniczówki Brzednia, 50 m za skrzyżowaniem znajduje się miejsce postojowe. Nasz szlak razem z szlakiem niebieskim wiedzie prosto. Kilometr dalej skręcamy w prawo rozstając się z niebieskim szlakiem biegnącym dalej prosto do Łagowa i Krzywinia. Po kilkuset metrach polna droga zamienia się w bruk i biegnie pod górkę. Droga dość nieprzyjemna dla rowerzystów. Pojawiają się pierwsze zabudowania wsi Cichowo. Dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Warto tutaj zjechać ze szlaku skręcając w prawo i podjechać do centrum wsi. Można tutaj zobaczyć jak wyglądało słynne z „Pana Tadeusza” Soplicowo. Drewniane budynki przeniesione zostały tutaj z planu filmowego „Pan Tadeusz” A Wajdy. Nad brzegiem jeziora jest plaża, więc w upalne dni można skorzystać z kąpieli. Wracamy na szlak. Przecinamy asfaltową drogę i przy krzyżu wjeżdżamy ponownie w drogę polną. Przy zabudowaniach skręcamy w prawo i wjeżdżamy do lasu. Na skraju lasu już przed zabudowaniami wsi Mościszki droga staje się piaszczysta. Dojeżdżamy do wsi. Przecinamy drogę asfaltową i jedziemy prosto - cały czas mając po prawej stronie J. Móreckie. Cztery kilometry drogi pośród pól i zabudowań szybko mijają i dojeżdżamy do Dalewa. Przy remizie OSP szlak skręca w lewo. Proponuję skręcić w prawo i przed dalszą kontynuacją wycieczki zwiedzić kościół św. Wojciecha. Świątynia została zbudowana w I połowie XIV wieku. Na ścianie szczytowej umieszczona została tablica poświęcona ks. Piotrowi Wawrzyniakowi. We wnętrzu kościoła barokowy ołtarz główny z obrazem Adoracja MB z Dzieciątkiem z 1687 roku. Warto również zwrócić uwagę na późnorenesansową ambonę z początku XVII wieku. Wracamy na szlak. Przy sklepie spotykamy żółty szlak rowerowy, który będzie nam towarzyszył przez dłuższy odcinek drogi. Jedziemy drogą asfaltową aż do Mórki. W centrum wsi po prawej stronie mijamy szachulcowy kościół p.w. NMP Wniebowziętej zbudowany pod koniec XVI wieku. Nasz szlak biegnie jeszcze kilometr drogą asfaltową. Przy krzyżu skręcamy w prawoskos w polną drogę. Tutaj pozostawiamy szlak żółty, który biegnie asfaltem aż do Mełpina. Droga wiedzie początkowo pośród pól, później wjeżdżamy w las. Po trzech kilometrach dojeżdżamy do drogi asfaltowej. Skręcamy w prawo w kierunku Lubiatówka. Przejeżdżamy przez wieś. Za Lubiatówkiem droga zaczyna opadać w dół. To znak, że zbliżamy się do Dolska. Nie rozpędzajmy się zbyt mocno, bo droga kręta! Po prawej mijamy cmentarz parafialny. Jesteśmy już w Dolsku. Po kilkuset metrach przy szkole skręcamy w prawo. Teraz droga biegnie pod górkę, po chwili skręcamy w prawo. Dojeżdżamy do ruchliwej drogi Śrem - Gostyń. Skręcamy w lewo i następnie w prawo. Jesteśmy ponownie przy punkcie widokowym.
Łącznik „Lasy Dolskie”
L. Miranowo - L. Brzednia - Lubiatówko.
Kolor szlaku: Żółty. Długość 4,8 km.
Łącznik pozwala skrócić szlak „Dziesięciu Jezior” i objechać tylko jezioro Dolskie Wielkie. Łączna długość szlaku dookoła jeziora będzie mieć wówczas 13,2 km. Z Dolska wyruszamy Czerwonym szlakiem „Dziesięciu Jezior” (patrz opis szlaku). Łącznik „Lasy Dolskie” rozpoczyna się przy leśniczówce Miranowo. Zaraz za leśniczówką na skrzyżowaniu dróg szlak skręca w prawo pozostawiając niebieski i czerwony szlak, które biegną dalej prosto. Po ok. 50 metrach miejsce postojowe. Można tutaj wsłuchując się w odgłosy lasu odpocząć przed dalszą drogą. Po krótkim odpoczynku ruszamy dalej. Aż do leśniczówki Brzednia szlak biegnie wśród podmokłych łąk szuwarów. Przed leśniczówką prosta dotąd droga skręca w lewo. Na kolejnym skrzyżowaniu skręcamy w prawo. Jadąc w lewo dojedziemy do leśniczówki Brzednia. Chwilkę później skręcamy ponownie w prawo. Teraz jedziemy lasem. Zgodnie ze znakami szlaku rowerowego dojeżdżamy na skraj lasu. Wyjeżdżamy z niego i teraz dość mocno zarośnięta droga biegnie wśród pól. Dojeżdżamy do drogi asfaltowej w Lubiatówku i tutaj kończy się szlak żółty. My skręcamy w prawo w kierunku Dolska, do którego powiedzie nas już czerwony szlak „Dziesięciu Jezior”.
„Do grobu księcia Władysława Laskonogiego”
Dolsk - Podrzekta - Miranowo - Łagowo - Bieżyń - Lubiń - Nowy Dwór - Krzywiń.
Długość: 21,8 km. Kolor szlaku: Niebieski.
Szlak rozpoczyna się w Dolsku na parkingu przy wejściu na punkt widokowy. Warto wejść lub wjechać rowerem na szczyt wysokiego wzniesienia (113,8 m n.p.m.). Z jego wierzchołka rozciąga się widok na wysokie wzgórza morenowe. Ruszamy. Dojeżdżamy do ruchliwej szosy Śrem - Gostyń. Skręcamy w lewo. Wskazane jest zachowanie ostrożności. Za stacją benzynową mijamy drewniany kościół św. Ducha z 1618 roku. Wjeżdżamy na rynek w Dolsku - miasta lokowanego na prawie średzkim w 1359 roku. Od XIII wieku do 1798 roku Dolsk był własnością biskupów poznańskich i ich letnią rezydencją. Na rynku (plac Wyzwolenia) znajduje się głaz z tablicą poświęconą Bohaterom Ziemi Dolskiej. W zachodniej pierzei rynku ratusz - siedziba władz miejskich. Jedziemy ul. Kościelną. Przed nami wyłania się późnogotycki kościół św. Michała z ok. 1460 roku. Halowa, trójnawowa świątynia otoczona murem z barokową bramą, leży nad brzegiem jez. Dolskiego Wielkiego. Przy kościele murowana dzwonnica z końca XVIII wieku. Wewnątrz późnorenesansowy ołtarz z ok. 1627 roku z obrazem „Koronacja Matki Boskiej”. Po przeciwnej stronie ul. Kościelnej stoi odnowiona późnobarokowa plebania nakryta dachem mansardowym z lukarnami. Szlak skręca jednak wcześniej w lewo w ul. Pocztową, dalej skręcamy w ul. Rolną. Mijamy odrestaurowany dwór z 1909 roku. Droga biegnie pod górę. Po prawej stronie na wzgórzu widoczny kościół św. Wawrzyńca z 1685 roku. Warto do niego dojechać - za nim rozciąga się malowniczy widok na jez. Dolskie Wielkie. Kończy się droga asfaltowa. Jedziemy pod górę. Po prawej mijamy pole namiotowe Miejsko - Gminnego Ośrodka Sportu i Rekreacji. Wjeżdżamy w las. Droga miejscami staje się piaszczysta. Po prawej mijamy rezerwat Miranowo, chroniący roślinność łąkową i szuwarową. Jadąc zgodnie ze znakami szlaku dojeżdżamy do leśniczówki Miranowo. Rozpoczyna się tutaj żółty szlak łącznikowy pozwalający objechać jez. Dolskie Wielkie i powrócić do Dolska. Zaraz za leśniczówką na skrzyżowaniu szlak żółty odbija w prawo w kierunku leśniczówki Brzednia 50 m za skrzyżowaniem znajduje się miejsce postojowe. Nasz szlak razem z szlakiem czerwonym wiedzie prosto. Kilometr dalej szlak czerwony skręca w prawo w kierunku Cichowa. My jedziemy prosto. Przed nami widoczna już zabudowa Łagowa. Wjeżdżamy na drogę asfaltową. Po prawej w centrum wsi mijamy wyremontowane schronisko PTSM. Kilkaset metrów dalej na rozwidleniu dróg pozostawiamy drogę asfaltową skręcającą po łuku w lewo. Jedziemy prosto. Teraz droga biegnie wśród pól. Dojeżdżamy do zabudowań dużego gospodarstwa. To pierwsze budynki wsi Bieżyń. Przy kaplicy wjeżdżamy na drogę asfaltową. W centrum wsi skręcamy w lewo. Przejeżdżamy przez tory nieczynnej kolejki wąskotorowej (uwaga na drezyny!) i skręcamy w prawo. Jedziemy prostą drogą asfaltową. Przed nami widać zabudowania klasztoru benedyktyńskiego w Lubiniu. Pierwsze wzmianki o tutejszym klasztorze pochodzą z 1075 roku. Według legendy w klasztorze mieszkać miał po śmierci św. Wojciecha towarzysz jego ostatniej podróży i świadek męczeńskiej śmierci - tajemniczy Bogusz Benedykt. Inna legenda mówi, że w klasztorze pisać miał swą kronikę Gall Anonim. Opactwo benedyktynów ufundowane zostało przez Bolesława Śmiałego w 1075 roku. We wczesnym średniowieczu znajdowało się tu skryptorium, w którym powstawały bogato iluminowane rękopisy. W zabudowaniach klasztornych mieściła się również biblioteka i szkoła. Obecny zespół klasztorny obejmuje kościół Narodzenia NMP, budynek klasztorny z przełomu XVII i XVIII wieku oraz XVIII wieczny mur otaczający całość z bramami z tego okresu. Pierwszy kościół powstał w XII wieku, obecny stan zawdzięcza barokowej przebudowie z 1 poł. XVIII wieku. Po ostatnich pracach renowacyjnych zostały odsłonięte fragmenty pierwotnych romańskich murów granitowych z 2 poł XII wieku oraz ceglanych gotyckich z 1444 roku. Nad całością góruje wieża kościelna (wys. 54 metry) przykryta barokowym hełmem. Wystrój wnętrza barokowy. Bogata dekoracja stiukowa z ok. 1739 roku. Na sklepieniu polichromia wykonana w latach 1730-40. Na uwagę zasługuje barokowy ołtarz główny, rokokowe stalle i ołtarze boczne. Interesujące są również późnorenesansowe płyty nagrobne z piaskowca. Słynna stała się jednak południowa kaplica z drewnianym sarkofagiem zakonnika Bernarda z Wąbrzeźna, a to za sprawą księcia Władysława Laskonogiego, który miał być pochowany właśnie pod posadzką kaplicy. W jej ścianę wmurowana została płyta z nagrobka tegoż księcia. Przed kościołem znajduje się imponujący rozmiarem kasztanowiec o obwodzie 520 cm. W centrum wsi, na pagórku, stoi romański kościół pod wezwaniem św. Leonarda. Zbudowany w XIII wieku z granitowych ciosów, został przebudowany w wieku XV. Zachowała się romańska apsyda i dolne partie prezbiterium. Pozostawiamy klasztor po lewej stronie. Dojeżdżamy do ruchliwej szosy Gostyń - Kościan. Skręcamy w prawo by po 500 metrach skręcić w lewo w kierunku wsi Nowy Dwór. Wraz z końcem wsi zmienia się nawierzchnia drogi, asfalt zastąpiony zostaje piaszczystą drogą prowadzącą na wzniesienie, z którego rozciąga się widok na Krzywiń. Zjeżdżając z wzniesienia po prawej mijamy dużą żwirownię. Po kolejnych kilkuset metrach mamy ponownie drogę asfaltową prowadzącą nas już do samego centrum Krzywinia. Zgodnie z prowadzącymi znakami dojeżdżamy do Rynku. Znajduje się tutaj ratusz z 1905 roku oraz kilka domów z XIX wieku. Na jednym z nich zawieszona jest tablica poświęcona powstańcom wielkopolskim Tutaj kończy się nasza wycieczka. W Krzywiniu warto obejrzeć gotycki kościół św. Mikołaja z 1450 roku. Wewnątrz późnorenesansowe ołtarze z późnogotyckimi rzeźbami. W północnej części miasta jezioro z kąpieliskiem.
autor opisów Ludwik Olejniczak